Propolis – czym jest propolis i jakie są właściwości propolisu

Propolis (kit pszczeli) jest substancją żywiczną zbieraną przez pszczoły z wydzielin pączków drzew. Ze względu na swoje właściwości propolis zwany jest często antybiotykiem XXI wieku.

Propolis niszcząc zarazki i drobnoustroje w ulu odpowiada za sterylność środowiska. Niezwykła skuteczność propolisu w zwalczaniu grzybów, bakterii oraz wirusów spowodowała, że propolis jest coraz częściej stosowany nie tylko w medycynie alternatywnej, ale także w coraz większym stopniu właściwości propolisu doceniane są przez świat nauki. Niektórzy doniosłość  odkrycia właściwości propolisu porównują z wynalezieniem penicyliny, a sam propolis nazywają antybiotykiem XXI wieku, przy tym antybiotyk naturalny, skuteczny także w leczeniu schorzeń, w których nie skutkuje leczenie farmakologiczne.

Propolis – właściwości i działania propolisu

Propolis (znany też jako kit pszczeli) jest substancją w skład której wchodzą żywice (50-85%), a poza tym wosk pszczeli, pyłki kwiatowe, olejki eteryczne, garbniki, kwasy i alkohole organiczne, związki flawonoidów i terpenów oraz zanieczyszczenia mechaniczne.

Dotychczas udowodniono liczne pozytywne działanie propolisu. Propolis działa między innymi:

  • niszczy i blokuje wszelkie drobnoustroje, bakterie, grzyby chorobotwórcze, wirusy, pierwotniaki
  • zwalcza gronkowca złocistego oraz pleśniawki;
  • wzmacnia organizm w stanach osłabionej odporności , zmęczenia
    i wyczerpania;
  • posiada zdolność wychwytywania wolnych rodników uszkadzających cząsteczki białka i DNA w organizmie;
  • hamuje wzrost komórek nowotworów, zwłaszcza szyjki
    macicy, piersi, wątroby, czerniaka złośliwego, okrężnicy, nerek.
  • przeciwdziała rozprzestrzenianiu się komórek nowotworowych
    oraz zmniejsza skutki uboczne chemio i radioterapii;
  • poprawia strukturę anatomiczną i funkcjonowanie błony śluzowej żołądka oraz zmniejsza kwasowość żołądka i pobudza aktywność grasicy;
  • pomaga w leczeniu chorób wrzodowych żołądka, jelit,  dwunastnicy, przewodu pokarmowego;
  • hamuje wydzielanie prostaglandyn wywołujących ból;
  • działa w stanach zapalnych wątroby, nerek, jelita grubego, jamy ustnej, gardła;
  • wzmaga wydzielanie żółci;
  • ochrania i odtruwa wątrobę w przypadkach zatruć metalami ciężkimi oraz zatruć ekologicznych;
  • reguluje ciśnienie krwi, przeciwdziała miażdżycy;
  • leczy hemoroidy, wrzodziejące żylaki podudzi;
  • pomaga w leczeniu zapalenia gruczołu krokowego (prostaty);
  • pomaga w leczeniu trudno gojących się ran po zranieniach, oparzeniach. operacjach, odmrożeniach, nacięciach krocza przy porodach.
  • goi świeże i wypalone nadżerki szyjki macicy, regeneruje tkankę;
  • skutecznie leczy różne ropne choroby skory, grzybice skóry, łuszczycę, choroby wirusowe, opryszczki wargowe, półpasiec, trądzik pospolity, łysienie plackowate;
  • zapobiega powstawaniu odleżyn;
  • łagodzi objawy stanów zapalnych narządu ruchu – ból , obrzęki, zmniejsza ograniczenia ruchomości stawów;
  • leczy stany zapalne dróg oddechowych;
  • leczy stany zapalne dróg moczowych i pęcherza;
  • wspomaga leczenie zębów, ubytków próchniczych, chorób miazgi zębowej, kanalików korzeniowych, zapalenia tkanki zębnej i dziąseł, paradentozy;
  • łagodzi nadwrażliwość tkanek zębów oraz ból po ekstrakcjach;
  • usuwa zanikowe zmiany śluzówki w okresach menopauzy;
  • leczy bakteryjne i grzybicze zapatenie pochwy;
  • pomaga w leczeniu astmy;
  • poprawia wzrok, leczy stan zapalny oczu;
  • poprawia pamięć, wpływa pozytywnie na nastrój oraz łagodzi stres.

Działanie propolisu – badania

W ramach realizowanego w naszym kraju w latach 2008-2014 Programu  Wieloletniego przeprowadzono badania, które objęły m.in. ocenę wartości biologicznej miodu i propolisu.
Badania dowiodły, że produkty pszczele są bogatym naturalnym źródłem związków fenolowych odpowiedzialnych za właściwości antyutleniające (antyoksydacyjne). W rozwoju wielu chorób istotną rolę odgrywają wolne rodniki. Ich obecność w organizmie powoduje niekorzystne  zmiany metabolizmu. W związku z tym ważna jest dieta bogata w produkty naturalne zawierające związki wykazujące właściwości antyutleniające (antyoksydacyjne), do których należą m.in. witamina C i E oraz inne związki fenolowe (kwasy fenolowe, flawonoidy).  Neutralizują one wolne rodniki opóźniając proces starzenia komórek, rozwój zmian nowotworowych i innych chorób, nazywanych ogólnie cywilizacyjnymi.

Aktywność antyoksydacyjna propolisu wynosiła od 81,1% (dla próbek pozyskanych w 2012 r.) do 86,8% (dla próbek pozyskanych w 2013 r.), średnio 83,2% i wykazywała małą zmienność między latami.

Całkowita zawartość związków fenolowych w propolisie wynosiła od  771,3 mg/100 g (dla próbek pozyskanych w 2013 r.) do 1185,5 mg/100 g (dla próbek pozyskanych w 2011 r.), średnio 1053,1 mg/100 g).

Badania chromatograficzne wykazały wysoki udział kwasu p-kumarowego w większości próbek propolisu. Procentowy udział tego związku wynosił od 40,6% (dla próbek pozyskanych w 2012 r.) do 75,7% (dla próbek pozyskanych w 2014 r.), średnio 54,6%.

Propolis charakteryzował się również wysokim udziałem kwasu kawowego, który wynosił od 6,5% (dla próbek pozyskanych w 2012 r.) do 24,3% (dla próbek pozyskanych w 2013 r.), średnio 12,7%. Z innych oznaczanych związków fenolowych stosunkowo wysoki udział stwierdzono w przypadku waniliny, od 4,3% (dla próbek pozyskanych w 2014 r.) do 10,0% (dla próbek pozyskanych w 2011 r.), średnio – 5,7%. Próbki pozyskane w 2012 r. charakteryzowały się także wysokim udziałem kwasu salicylowego, który średnio stanowił aż 41,6%. Udział tego kwasu w próbkach pozyskanych w pozostałych latach stanowił tylko od 2,4 do 3,1%.

(źródło: Zakład Pszczelarstwa w Puławach)

 


Literatura: Zakład Pszczelarstwa w Puławach, materiały z konferencji naukowej; Co może miód,

Post Author: Blog Zdrowa Żywność